تبلیغات
Create your flash banner online in 5 step سایت تخصصی رشته میکروبیولوژی - بیماری MS(ایمنی شناسی)
این سایت نمایندگی رسمی فروش لاینسس و دانلود انتی ویروس NETQINاست بر روی بنر کلیک کنید
بیماری MS(ایمنی شناسی)

بیماری ام اس یکی دیگر از بیماری های اتو ایمیون است که در این بیماری سیستم ایمنی بدن آنتی بادی بر ضد غلاف میلین ، غلاف اطراف فیبر های سلولهای عصبی در مغز و طناب نخاعی ، ساخته و در نتیجه سیستم عصبی مرکزی و انتقال پیام های عصبی در طول این سلولهارا دچار مشکل میکند. در نتیجه این پاسخ ایمنی اسکارها یا پلاک هایی بر روی این غلاف ایجاد شده و به دنبال آن انتقال پیام های عصبی دچار مشکل شده و باعث ایجاد اختلال در ارسال سیگنالهای عصبی مربوط به ماهیچه ها، چشم و پیام های حسی میشود...

برگرفته از وبلاگ علوم آزمایشگاهی

http://www.aftab.ir/articles/health_therapy/illness/images/410547af55c6d053787e1e604936c054.jpg    
آمار از درگیری تقریبا ۱۰۰۰۰۰۰ نفر در سراسر جهان به این بیماری حکایت دارد. در زنان شیوع بیماری ۲ برابر بیشتر از مردان است و سن درگیری اغلب بین ۴۰-۲۰ سالگی است که هرچه شروع بیماری در سنین پایین تری باشد سیر بیماری کندتر و خوش خیم تر است. سیر بیماری از یک بیماری خفیف در برخی از افراد تا حالات شدیدتر و همراه با ناتوانی های جسمی زیاد در سایرین متفاوت است. درمان در این بیماران تنها در جهت کنترل بیماری و کاهش علائم بیمار است و درمان قطعی برای این بیماری هنوز پیشنهاد نشده است.

علائم بیماری:

علائم بیماری بر اساس اینکه سلولهای چه قسمتی تحت تاثیر قرار گرفته باشند متفاوت است ولی به طور کلی میتوان گفت افراد علائم زیر را تجربه میکنند:

۱-ضعف و بی حسی برخی از اعضای بدن که به صورت یک طرفه و یا در نیمه انتهایی بدن اتفاق میافتد.

۲-ضعف نسبی و یا کلی در بینایی که میتواند همراه با درد در زمان حرکت چشم باشد.

۳-دو بینی

۴-گیجی و عدم تعادل در حرکات بدن

۵- اختلال در تکلم

۶- مشکلات کنترل ادرار و مدفوع

۷- فلجی

۸- مشکلاتی در سیستم عصبی مرکزی شامل کاهش تمرکز و فراموشی

علت بیماری:

بیماری ام اس یک بیماری اتو ایمیون است که سیستم ایمنی بر ضد غلاف میلین عمل کرده و در آن آسیب هایی را ایجاد میکند عللی که در ایجاد این حالت دخیل هستند به در ستی مشخص نشده است ولی زمینه ژنتیکی را میتوان به عنوان یک عامل در نظر گرفت که به همراه سایر عوامل محیطی در ایجاد بیماری موثر است. یکی از عواملی ذکر شده است عفونت های ویروسی است که در جریان این عفونتها پروتئین میلین تغییر یافته ای ایجاد میشود که باعث راه اندازی واکنشهای لوپوسی میشود. دوره ای از فعالیت این بیماری در جریان عفونتهای ویروسی معمول نیز دیده شده است.

در سیر بیماری ام اس ۴ الگوی کلی وجود دارد:

۱- شایعترین فرم شکل عود – بهبود است: یعنی بیمار در فواصلی دچار حملات و تظاهرات بیماری می شود و پس از آن بهبودی می یابد و مشکل خاصی ندارد.


2- فرم دیگر پیشرونده اولیه است: یعنی بیماری شروع می شود و آرام آرام بدتر و بدتر می شود.


3- فرم دیگر پیشرونده ثانویه است: بیمار در اوایل دچار حملات بیماری شده و بعد بهبودی می یابد. اما بعدا سیر بیماری پیش رونده می شود.


4- فرم دیگر پیشرونده همراه با حملات است: بیمار با هر حمله قسمتی از توانایی های خود را از دست می دهد و در حملات بعدی با پیشرفت سیر بیماری توانایی های بیشتری را از دست می دهد.

ریسک فاکتورها:

۱- عوامل ژنتیکی:بیماری در بعضی از نژادها نادر و در برخی از نژادها شایعتر است. بیماری ام.اس در نژاد سیاه بندرت دیده می شود. در هندوستان نژاد خاصی است که بیشتر از بقیه هندیها دچار این بیماری می شوند و جالب است بدانید که آباء و اجداد این نژاد به زرتشتی های ایرانی بر می گردد. آنچه ذکر شده است نشان می دهد عوامل ژنتیکی در بیماری ام.اس سهم دارند.

۲-عوامل محیطی:عوامل محیطی به ویژه آلودگی های باکتریایی و ویروسی نقش مهمی در ایجاد بیماری ام اس به ویژه در افرادی به زمینه ژنتیکی دارند از جمله ویروسهایی که دیده شده در ایجاد این بیماری سهیم است ویروس اپشتاین بار عامل بیماری منو نوکلئوز عفونی است.

۳-موقعیت جغرافیایی: این بیماری بیشتر در مناطقی با آب و هوای معتدل دیده شده است ولی علت آن هنوز مشخص نیست.

در کشور ما ایران این بیماری بیشتر در شهر اصفهان و اخیرا در شهرکرد دیده شده است به طوریکه اصفهان را پایتخت ام اس خاور میانه نامیده اند که بیشتر این بیماری در مناطق حاشیه ی زاینده رود مانند شهرستان های لنجان و زرین شهر دیده شده است که علت آن را تخلیه فاظلاب های صنعتی کارخانه جاتی مانند ذوب آهن و فولاد مبارکه اصفهان به داخل آب زاینده رود دانسته اند.

توصیه میشود که افراد در صورت مشاهده علائم ضعف و ناتوانی دردستها و یا پاها که به مدت چند روز ادامه داشته باشد و یا سایر اندام ها را در گیر کند و یا در صورت داشتن دوبینی و اختلالات بینایی به پزشک برای بررسی های بیشتر مراجعه نمایند.

تشخیص بیماری:

در تشخیص این بیماری تست اختصاصی و منحصر به این بیماری وجود ندارد و معمولا تشخیص بر پایه مجموعه ای از علائم بالینی،یافته های رادیولوژیکی و تست های آزمایشگاهی انجام میگیرد. از جمله:

۱- شرح حال بیمار و بررسی علائم

۲-تست های نورولوژیکی: بررسی انعکاس های بدن، قدرت ماهیچه ای، حساسیت به درد و لرزش، تستهای نوار عضله و نوار چشم

۳-Magnetic resonance imaging (MRI) scan : تست MRI با صفحه های مغناطیسی و امواج رادیویی محل وجود پلاک های ناشی از آسیب میلین را مشخص میکند.

۴-آزمایش مایع نخاع(csf):این تست به منظور بررسی مقادیر پروتئین ها و گلبولهای سفید در مایع نخاع به کار میرود

درمان:
نوانترون
نوانترون دارویی است كه برای درمان ام اس پیشرونده (حاد) ثانویه – عود كننده پیشرونده - یا ام اس عود كننده فروكش كننده كه به مرور بدتر میشود. بكار میرود . این دارو برای درمان ام اس پیشرونده اولیه بكار برده نمی شود. اشخاصی كه از نوانترون استفاده میكنند عود بیماری كمتری را خواهند داشت و بمدت بیشتری میتوانند تحرك داشته باشند . نوانترون بوسیله سرم در رگ دست تزریق میشود و هر سه ماه یكبار تزریق صورت میگیرد برای مدت دو تا سه سال یعنی 8 تا 12 دوز، اگر چه با توجه به وضعیت بیمار تعداد دوزها میتواند تغییر كند . عمده تاثیرات جانبی نوانترون شدید نیستند و بطور عادی بوسیله پزشك درمان میشوند , شایع ترین تاثیر جانبی نوانترون در بیماران ام اس تهوع – نازكی مو – از دست دادن دوره های قاعده گی – عفونت ادرار و زخم دهان می باشد . تهوع اغلب شدید نبوده و ظرف 24 ساعت نیز برطرف می شود. تعداد كمی از بیماران مورد معالجه قرار گرفته با نوانترون دچار مشكلات قلبی شدند . در صورتی كه در نفس كشیدن دچار مشكل هستید – پاها و زانوهایتان دچار تورم شده اند یا ضربان قلبتان نامرتب و شدید شده است به پزشكتان مراجعه كنید. این مشكلات بیشتر در افرادی روی میدهد كه بیش از 12 دوز از نوانترون را مصرف كرده اند ( اغلب بیش از 140 mg / m2 )نوانترون باعث میشود تعداد سلولهای گلوبول سفید كاهش یابد كه خطر ابتلا به عفونت را در بیماران افزایش میدهد. البته بیشترین میزان ریسك مربوط به اولین ماه تزریق می باشد بعلاوه نوانترون منجر به كاهش پلاكت بیمار میشود كه خطر خون ریزی را افزایش میدهد .
تحت شرایط زیر بفوریت با پزشك خود تماس بگیرید:
در صورتی كه پس از تزریق دچار تب شدید
در صورتی كه دچار سرما و خنكی بیش از حد شدید
در صورتیكه احساس گلو درد - سرفه – درد همراه ادرار – ادرار زیاد ( بیش از همیشه ) یا در صورت مشاهده خون ریزی غیر عادی یا كبود شدگی غیر عادی.نوانترون به رنگ آبی تیره است بنا براین ممكن است رنگ ادرار شما را برای چند روز پس از تزریق تغییر دهد همچنین سفیدی چشم نیز ممكن است برای چند روز متمایل به رنگ آبی شود
آونكس
نوعی اینترفرون بتا می باشد. اینترفرونها پروتئینی هستند كه بطور طبیعی در بدن تولید میشوند تا با عفونتهای ویروسی در بدن مبارزه كنند ضمنا به تنظیم سیستم ایمنی كمك میكنند. از گروه مشابه اسید آمینه است كه, مشابه بلوكهای پروتئین ساخته شده بوسیله بدن هستند. تصور میشود ام اس بیماریی است كه در آن سیستم ایمنی بدن علیه میلین (عایق پوشاننده فیبرهای عصب) واكنش نشان میدهد و آنرا تخریب میكند. اعتقاد بر این است كه آونكس واكنش سیستم ایمنی بدن را تنظیم كرده باعث كاهش حمله علیه میلین میشود . با آونكس داروی بیشتری وارد جریان خون میشود و بمدت طولانی تری نیز باقی می ماند زیرا این دارو در عضله تزریق میگردد. این یكی از دلایلی است كه باعث شده تا این دارو هفته ای یكبار تزریق شود. سایر درمانها برای ام اس بصورت تزریق زیر پوستی هستند و بایستی روزانه یا یكروز در میان تزریق شوند. برخلاف تزریقهای زیر پوستی تزریقهای عضلانی بندرت منجر به ناراحتی و واكنش های ناخوشایند می شوند. مزیت دیگر آونكس این است كه تمام آنچه را كه برای تزریق نیاز دارید در یك بسته در اختیار شما قرار میدهند. بیشتر افراد می توانند خود را با این دارو تطبیق دهند اما مشابه تمام داروهای مربوط به ام اس , این دارو نیز تاثیر جانبی دارد كه شایعترین آن حالت شبیه به سرماخوردگی – درد عضلانی – تب و لرز است البته برخی آثار دیگر نیز دیده شده است كه از لحاظ آماری با گروه كنترل تفاوتی ندارند سر درد (آونكس 67% - داروی خنثی 57%) درد (آونكس 24% - داروی خنثی 20%) ضعف عضلات (آونكس 21% - داروی خنثی 13%) این علائم غالبا بعد از یكروز از میان میروند. راههای زیادی برای كنترل علائم حالت سرماخوردگی وجود دارد مانند خوردن انواع مسكن چند ساعت قبل و بعد از تزریق . برای افراد مبتلا به افسردگی و اختلالات ناگهانی در استفاده از آونكس دقت زیادی باید صورت گیرد. آونكس نباید بوسیله زنان باردار استفاده شود. افراد مبتلا به بیماری قلبی بعد از استفاده از آونكس همواره باید تحت نظر باشند. در طی درمان با آونكس آزمایشهای شیمیایی خون و هماتولوژی بطور مرتب پیشنهاد میشود.
بتاسرون (اینترفرون بتا – 1 ب )
ساخته شده از پروتئین خشك , استریل و تصفیه شده , بوسیله تكنیكهای نوتركیب DNA ایجاد و برای تزریق آماده شده است. اینترفرون بتا-1 ب بوسیله تخمیر باكتری یایی Escherichia coil كه دارای خصوصیت ژنتیكی پلاسمین مهندسی شده و حاوی ژن انسانی interferon beta ser17 است به دست می آید . بتاسرون برای استفاده بیمارانی كه زمین گیر نیستند مناسب است( بیماران ام اس از نوع عود كننده فروكش یابنده جهت كاهش تعداد عود بیماری) . ام اس عود كننده فروكش یابنده وجه مشخصه آن حملات مداوم بیماری است كه به همراه آنها اختلال سیستم اعصاب با بهبودی كامل یا ناقص وجود دارد. اثربخشی بتاسرون در ام اس از نوع حاد مورد ارزیابی قرار نگرفته است. بتاسرون برای مصرف بیمارانی كه سابقه حساسیت شدید به اینترفرون بتا طبیعی یا نو تركیب , آلبیومین انسانی USP , یا سایر اجزاء فرمولاسیون دارند صلاح نیست. واكنش پوستی در ناحیه تزریق بتاسرون معمول است كه از آنها میتوان: قرمزی ناحیه تزریق – درد و تورم – تغییر رنگ پوست را نام برد اما علائمی كه كمتر مشاهده شده است عبارتند از : مردگی بافت در ناحیه تزریق ( پوست ترك خورده و بافتها دچار تخریب میشوند). بایستی هر بار محل تزریق را تغییر داد بگونه ای كه در زیر توضیح داده شده است یا طبق دستور پزشك.
در محلی كه پوست سفت یا قرمز و یا نرم شده تزریق را انجام ندهید . در صورتیكه پوست ترك خورد یا دچار آماس شده آب انداخت قبل از تزریق بعدی بتاسرون بفوریت به پزشك خود مراجعه كنید.
علائم شبیه علائم سرماخوردگی نیز معمول است كه شامل تب – سرما – عرق كردن – بی رمقی و درد عضلات می باشد. تزریق بتاسرون در شب باعث تاثیر گذاری كمتر این علائم است. افسردگی شامل تلاش برای خودكشی در برخی بیماران گزارش شده است درصورتیكه چنین احساسی داشتید بلافاصله با پزشك خود تماس بگیرید .
ربیف ( اینترفرون بتا-1 a )
بوسیله فرآیند تكنولوژی زیستی كه آن را شبیه اینترفرون بتا 1 طبیعی كه در بدن یافت میشود ساخته می شود. اینترفرونها پروتئین هایی هستند كه بطور طبیعی در بدن بوجود می آیند و دارای پروتئین ضد ویروس هستند كه به هدایت سیستم ایمنی كمك میكند. آنها به سلولهای دفاعی بدن برای مبارزه با بیماریها و كاهش تورم (در سیستم مركزی اعصاب) كمك میكنند. كاركرد ربیف كمك به سیستم ایمنی است تا به میلین ها حمله نكند, میلین ماده محافظ پوشاننده اعصاب است . ربیف برای بیماری ام اس از نوع عود كننده درمان محسوب نمی شود اما بوضوح نشان داده است كه مراحل بیماری را كند میكند. ضمن اینكه به كاهش تورم و صدمه به میلین و اعصاب سیستم مركزی عصبی كمك میكند.ربیف بصورت زیر جلدی و هفته ای سه مرتبه تزریق میشود. برخی اثرات جانبی رایج عبارتند از علائم شبیه سرما خوردگی (تب – درد عضله ها و سر درد) واكنش پوستی در ناحیه ای كه تزریق صورت گرفته است. این علائم جانبی را میتوان بوسیله خوردن مسكن قبل از تزریق یا قرار دادن كیسه یخ در محل تزریق قبل و بعد از تزریق , ماساژ آرام محل تزریق و تغییر محل تزریق در هر نوبت , كم كرد.
سایر علائم جانبی عبارتند از درد شكم – افسردگی – تغییر كاركرد كبد و بوجود آمدن مشكلات خون.
تیزانیدین
tizanidine نام تجاری: پاتانول زانافلكسpatanol Zanaflex (Elan/Athena Neurosiences )
مورد استفاده:
مدیریت و بسامان كردن افزایش سفتی عضله ها و انقباض عضلانی متناوب و شدید.
Tizanidine اولین درمان جدید خوراكی طی بیست سال گذشته ( بعد از بكلوفن) است كه برای كنترل و بسامان كردن افزایش سفتی عضلات همراه با انقباض عضلانی ناشی از ام اس یا جراحت ستون فقرات ساخته شده است . اگر چه تحقیقات جاری در خصوص مدیریت ام اس و اختلالات عروق مغزی(CVDs ) روی رویكردی متمركز شده است كه روی سیستم ایمنی تاثیر میگذارد همینطور اینكه این دارو میتواند از سلسله وقایع مربوط به كم خونی موضعی مغزی جلوگیری كند , درمان داروئی - انقباض عضلانی – اختلال در ادرار – درد و افسردگی از موارد كلیدی استفاده از این دارو هستند زیرا داروها اغلب تاثیر فوری داشته كه به بیماران در غلبه بر ناتوانائیهایشان كمك میكنند. Tizanidine در تلاش برای یافتن دارویی برای درمان انقباض عضلانی ساخته شد. كاركرد این دارو چگونه است؟
Tizanidine یك داروی agonist Alpha2-adrenergic سریع الاثر است; این دارو بوسیله افزایش بازدارنگی پیش سیناپسی نرون حركتی انقباض عضلانی را كاهش میدهد. بیشترین تاثیرات این دارو روی مسیرهای چند سیناپس است و نتیجه كلی آن هم هدایت نرونهای مهره ای آسیب دیده منتقل كننده های تحریكاتی مانند اسید آمینه و استقرار همزمان تسهیلاتی مسیرهای مهره ای است ( آنهاییكه حركت عضله ها را افزون میكنند)
سبك های بالینی
در یك بررسی جامع نتایج مطالعات كلینیكی روی Tizanidine و مقایسه آن با مطالعات انجام گرفته روی بكلوفن یا دیازپام در بیماران مبتلا به ام اس و بیماران CVDs میزانی از قابلیت مقایسه را نشان داد و نشان داد بیمارانی كه از این دارو استفاده كرده اند میزان انقباض عضلانی كمتری داشته اند.
Tizanidine باید در دوزهای 8 میلیگرم داده شود از آنجائیكه دوز پائین تر در آزمایشهای كلینیكی موثر نبوده است . بدلیل تاثیرات جانبی بالقوه از روی احتیاط برای شروع بهتر است با دوز 4 میلیگرم شروع و به مرور آنرا افزایش داد تا به مقدار مورد نظر و اثرات استفاده از دارو دست یافت. دوز بعدی به فاصله 6 تا 8 ساعت میتواند باشد تا حداكثر 3 دوز در 24 ساعت . حداكثر كل مصرف روزانه نباید بیش از 36 میلی گرم باشد .مانند داروی clonidin داروی Tizanidine میتواند موجب كاهش فشار (بخصوص فشار خون) شود. در یك مطالعه دو سوم بیماران مورد معالجه قرار گرفته با یك دوز 8 میلی گرمی دچار افت 20% در سیستولیك یا دیاسیستولیك فشار خون شدند اگر چه این اثر همیشه همراه با بی هوشی نبود. كاهش فشار میتواند بوسیله تغییر آرام عیار دوز به حداقل برسد. Tizanidine بایستی با دقت و احتیاط همراه سایر داروهای ضد فشار استفاده شود. آثار جانبی گزارش شده عبارتند از : خشكی دهان(49%) خواب آلودگی (48%) خستگی/ بی رمقی(41%) و سرگیجه (16%) .
amantidine
یک ضد ویروس است و برای جلوگیری با درمان عفونت ناشی از آنفولانزا ( نوع A ) بكار برده میشود این دارو میتواند به تنهایی یا همراه با سایر داروهای ضد آنفلوانزا مصرف شود. آمانتادین روی سرما خوردگی و سایر انواع آن تاثیری ندارد همینطور روی سایر عفونتهای ویروسی موثر نیست. آمانتادین همچنین یك داروی ضد اختلال در هماهنگی عصبی نیز هست و برای درمان بیماری پاركینگسون بكار میرود كه گاهی فلج پیری یا فلج لرزشی نامیده میشود. این دارو میتواند به تنهایی یا همراه سایر داروها به بیماران پاركینگسون داده شود. بوسیله بهبود كنترل عضله و كاهش سفتی عضلات . این دارو انجام حركات بطور عادی را برای بیماران ممكن كرده علائم بیماری را تخفیف میدهد.

کورتیکوستروئیدها: به مدت کوتاه برای کاهش التهابات بافت عصبی استفاده میشود.

پلاسما فرز: گاهی در افراد با حمله ناگهانی و شدید ام اس از این روش استفاده میشود که در این روش خون بیمار گرفته شده و پلاسمای آن با آلبومین و یا پلاسمای نرمال جایگزین میشود و بنابراین فاکتورهای مخرب و آنتی بادیها رقیق شده و اثرات آنها کاهش میابد.

کشور ما ایران اخیرا اقدام به ساخت داروی بتا اینترفرون در داخل کشور نموده است. برای اطلاعات بیشتر به آرشیو اسفند ۸۶ این وبلاگ مراجعه نمایید.


مراقبت های فردی شامل :
۱- استراحت کافی
۲- ورزش های هوازی که باعث بهبود قدرت ماهیچه ای میشود
۳-رژیم غذایی سالم ومتعادل
۴- دور بودن از آب و هوای بسیار گرم و حمام های گرم زیرا گرما باعث کاهش قدرت ماهیچه ها میشود.

ترجمه از سایت
http://www.mayoclinic.com